HET OUDE OOG

Het project 'Retro Spective' krijgt een vervolg onder de werktitel 'PS Camera'. In 'Retro Spective' hebben fotografen van nu met een aantal van de historische camera’s afkomstig van 'Bijzondere Collecties van de Universiteit Leiden' gefotografeerd. Voor 'PS Camera' fotograferen fotografen van nu met historische camera’s van grote namen uit de Nederlandse fotografiegeschiedenis. Dit project moet uitmonden in een tentoonstelling en een boek. De organisatoren beschikken inmiddels over apparatuur van bekende fotografen uit de Nederlandse fotografiecanon waaronder George Henri Breitner, Gerard Fieret, Johan van der Keuken en Philip Mechanicus. Hedendaagse fotografen als Hans Bol, Koos Breukel, Rineke Dijkstra, Ringel Goslinga, Teun Hocks, Paul Kooiker en Awoiska van der Molen gaan met de oude camera’s aan het werk.

ROSE IENEKE VAN KALSBEEK

Portret: Rose Ieneke van Kalsbeek, 23 september 2008.

Rose Ieneke is fotografe en studente van de Master Opleiding 'Photographic Studies' in Leiden en heeft als onderdeel van haar studie research gedaan voor 'Retrospective'; Fotografen van nu fotograferen met historische camera’s uit de collectie van het Prentenkabinet Leiden.

CDV - PORTRET 2

Dinsdag 19 augustus 2008.
Portret afkomstig van een Carte de Visite (CDV) contactafdruk.
ASA: 3, diafragma: 8, belichtingstijd: 4 seconde, 170 mm Darlot lens, diameter: 40 mm, f: 4.25

Het portret is een samengesteld beeld van de vier negatieven op de contactafdruk. De afmetingen van het nieuwe beeld komen hierdoor overeen met die van een originele CDV.

Hiermee is het eerste gedeelte van het onderzoek naar de Carte de Visite Camera afgerond. Er vindt terugkoppeling plaats van de bevindingen naar Luc Bertrand die de camera operationeel heeft gemaakt. Mogelijk vinden er aanpassingen plaats (juiste formaat negatiefhouder, fijnstelling lensen) waarna het project een vervolg krijgt.

CDV - PORTRET 1

Maandag 18 augustus 2008.
Stereoportret afkomstig van de helft van het beeld van een Carte de Visite contactafdruk. De beeldhoek van de twee portretten is verschillend waardoor het mogelijk is met een 3d-viewer een dieptebeeld te ervaren.
ASA: 3, diafragma: 8, belichtingstijd: 4 seconde, 170 mm Darlot lensen, diameter: 40 mm, f: 4.25

TEST CDV CAMERA

De Carte de Visite (CDV) Camera heeft vier lensen die nagenoeg hetzelfde beeld opleveren. Uit de eerste test met de CDV Camera is naar voren gekomen dat de achterwand met negatiefhouder het beeld kropt. Links, rechts, onder en boven valt een gedeelte van het beeld weg. Opgeteld zijn de vier beelden te herleiden tot het juiste formaat voor een CDV (5.4 bij 8.9 cm).

CARTE DE VISITE

De Carte de Visite (CDV) is een foto met de afmeting van 2.125 x 3.5 inch, gemaakt met een camera met vier lenzen (opgesteld in twee rijen van twee). De losgesneden afbeeldingen werden op een kartonnen kaartje geplakt van 2.5 x 4 inch. Dit type fotografie is in 1854 gepatenteerd door de Franse fotograaf André Disdéri.

In 1859 werd dit type fotografie in Europa populair en vanaf 1860 in Amerika waar het waar het een hoogtepunt bereikte tijdens de Amerikaanse Burgeroorlog. Veelal werden deze betaalbare, en makkelijk te reproduceren, portretten verstuurd naar familie en vrienden. Foto’s van bekende personen werden veelal verhandeld en geruild wat resulteerde in een ware ‘cardomania’.

De 'sluiter' van de Carte de Visite Camera

Oorspronkelijk werd gebruik gemaakt van de ‘albumen print’. Voor de CDV-Camera van het voormalig Leidse Prentencabinet gebruik ik het papiernegatief. De lichtsterkte van de lenzen is f 4.25 en de brandpuntafstand 170 mm. De camera heeft geen sluiter en geen diafragma. Om een negatief te belichten dient een klep, die bevestigd is aan de voorzijde van de camera, te worden geopend. Bij een combinatie van 3 ASA en diagragma 8 (ter correctie van de balguitrek en lensbeschadigingen) wordt de lichtintensiteit afgesteld op 4 seconde voor een juist belicht papiernegatief.

RETROSPECTIVE

Fotografen van nu fotograferen met historische camera’s
uit de collectie van het Prentenkabinet Leiden

Carte de Visite Camera

In de Bijzondere Collecties van de Universiteit Leiden, ondergebracht in de Universiteitsbibliotheek, bevindt zich sinds 2002 de vermaarde fotografiecollectie van het voormalige Leidse Prentenkabinet. In deze collectie is de internationale geschiedenis van de fotografie en de ontwikkeling van het medium vastgelegd. De fotocollectie bevat ook een unieke collectie historische fotografietechnologie; de zogenaamde fotografica-collectie die voor het leeuwendeel door de verzamelaar Maurits Muller Massis bijeen is gebracht. In Retro Spective fotograferen fotografen van nu met een aantal van de historische camera’s uit deze collectie en blazen ze op deze wijze nieuw leven in.

Camera’s en fotografen:
Zelf gebouwde camera: Harold Strak
Carte de Visite camera: Ringel Goslinga
Stereocamera: Eduard de Kam
Geheimcamera: Mark van den Brink
Breitner's camera: Koos Breukel

Retro Spective is een initiatief van de Bijzondere Collecties, Universiteitsbibliotheek Leiden
Projectcoördinatie: drs Maartje van den Heuvel, conservator fotografie
Research en assistentie: Rose Ieneke van Kalsbeek
Artistiek-inhoudelijk advies: Koos Breukel
Camerareparaties: Luc Bertrand

CAMERA REPAIRMAN

Portrait: 'Camera Repairman' (Luc Bertrand), Wilrijk (B), May 16th, 2008.

LUC BERTRAND - CAMERAREPERATEUR

Luc Bertrand - Belgie. Een kundig vakman die zowel restaureert als replica's maakt. Maakt zowel vroege metalen als houten replica's die moeilijk van echt te onderscheiden zijn. Maakt zeldzame camera's in een kleine oplage voor zowel zijn eigen verzameling als voor musea en privé verzamelaars. Hierbij moet worden opgemerkt dat Bertrand zijn reproducties voorziet van zijn initialen en datum. Ongelukkigerwijs zijn sommige in de handel gekomen als originelen.